Những lý do chuyển đổi số thường thất bại? Lời khuyên đi kèm

Trong thời đại ngày nay, chuyển đổi số không chỉ là xu hướng mà còn là một yếu tố quyết định sự thành công của nhiều tổ chức và doanh nghiệp. Tuy nhiên, không phải tất cả mọi nỗ lực chuyển đổi số đều mang lại kết quả như mong đợi. Có nhiều lý do chuyển đổi số thường thất bại.

Trên thực tế, có nhiều lý do khiến quá trình chuyển đổi số thường gặp khó khăn và thất bại. Từ sự khó khăn trong thay đổi văn hóa tổ chức đến những thách thức về kỹ thuật và chi phí, nhiều doanh nghiệp đối mặt với những thách thức không dễ dàng khi bước vào hành trình chuyển đổi số của mình. Vậy lý do chuyển đổi số thường thất bại là gì? Cùng theo dõi qua bài viết sau đây.

>>> Tham khảo: Vì sao phải chuyển đổi số?

Lý do nhiều doanh nghiệp thường thất bại trong việc chuyển đổi số?

Không rõ ràng trong mục tiêu chuyển đổi số

Điều này thường là nguyên nhân hàng đầu dẫn đến thất bại trong các dự án chuyển đổi số. Đặt ra mục tiêu chuyển đổi số là mục đích cuối cùng mà doanh nghiệp đặt ra trong hành trình chuyển đổi của mình, nó đòi hỏi mục tiêu phải được xác định một cách rõ ràng, chi tiết, có thể đo lường và phản ánh đúng thực tế của doanh nghiệp.

Không rõ ràng trong mục tiêu là một trong những lý do chuyển đổi số thường thất bại

Khi mục tiêu chuyển đổi số không rõ ràng, doanh nghiệp đối mặt với những vấn đề sau:

• Sự hiểu biết hạn chế về bản chất của chuyển đổi số, về những yếu tố nó bao gồm và cách nó có thể góp phần vào lợi ích của doanh nghiệp, khiến cho khả năng xác định mục tiêu chuyển đổi số trở nên khó khăn.
• Sự thiếu hụt hướng dẫn rõ ràng về những bước cụ thể cần thực hiện và chiều hướng của hành trình, dẫn đến việc triển khai không có kế hoạch, không hiệu quả.
• Mục tiêu chuyển đổi số cần phải được thiết lập dựa trên tầm nhìn dài hạn để đảm bảo rằng quá trình chuyển đổi đạt được sự thành công mong muốn.
• Thiếu khả năng đánh giá hiệu suất của chuyển đổi số và việc không xác định được sự chính xác của các hành động đã thực hiện, gây khó khăn trong việc điều chỉnh chiến lược.

Chuyển đổi số quy mô nhỏ

Chuyển đổi số đại diện cho việc thay đổi toàn diện mô hình hoạt động và quản trị của doanh nghiệp dựa trên tiến triển của công nghệ số. Quá trình này là một thách thức phức tạp, yêu cầu doanh nghiệp phải có sự đầu tư lớn về tài chính, nhân lực và công nghệ. 

Trong khi đó, đối với doanh nghiệp vừa và nhỏ, nhiệm vụ chuyển đổi số trở nên thách thức đặc biệt, do quy mô nhỏ, nguồn lực hạn chế và thiếu kinh nghiệm trong lĩnh vực chuyển đổi số.

Chậm hơn đối thủ

Bỏ lỡ cơ hội và chậm trễ hơn so với đối thủ đều là những lý do chuyển đổi số thường thất bại. Chuyển đổi số không chỉ là một quá trình chiến lược mà còn đòi hỏi sự chủ động và linh hoạt từ phía doanh nghiệp để nắm bắt cơ hội và thích ứng với sự biến động của thị trường. Tuy nhiên, thực tế thường cho thấy nhiều doanh nghiệp không thể hiện sự sẵn sàng nắm bắt cơ hội và thường chậm trễ so với đối thủ. 

Có nhiều nguyên nhân đằng sau tình trạng này, bao gồm:

• Sự tiêu cực và lo ngại thay đổi của nhiều doanh nghiệp khiến họ không sẵn lòng chấp nhận các công nghệ mới, dẫn đến sự chậm trễ trong việc tận dụng cơ hội của chuyển đổi số.
• Thiếu tầm nhìn và chiến lược rõ ràng về chuyển đổi số khiến doanh nghiệp không thể xác định được các cơ hội chuyển đổi số phù hợp với mình.
• Quá trình chuyển đổi số đòi hỏi đầu tư đáng kể vào tài chính, nhân lực và công nghệ. Nếu thiếu nguồn lực, doanh nghiệp sẽ gặp khó khăn trong việc triển khai các dự án chuyển đổi số đúng thời điểm.

Lãnh đạo không vào cuộc

Vai trò quan trọng của lãnh đạo trong quá trình chuyển đổi số của doanh nghiệp là điều không thể phủ nhận. Sự cam kết và sự tham gia tích cực của lãnh đạo không chỉ là yếu tố quan trọng mà còn là động lực quyết định sự thành công của quá trình chuyển đổi số. Trên cương vị là một nhà lãnh đạo, bạn cần thể hiện sự cam kết của mình qua các hành động như:

• Tham gia trực tiếp vào việc triển khai chuyển đổi số từ việc xây dựng chiến lược đến việc giám sát và đánh giá quá trình triển khai.
• Truyền cảm hứng cho đội ngũ nhân viên, tạo động lực cho họ trong hành trình chuyển đổi số.
• Phân bổ đầy đủ nguồn lực tài chính, nhân lực và công nghệ để hỗ trợ quá trình chuyển đổi số.
• Xây dựng môi trường thuận lợi cho triển khai chuyển đổi số, bao gồm khuyến khích đổi mới sáng tạo và sẵn lòng chấp nhận thay đổi.

Thiếu sự cam kết và tính hợp nhất từ lãnh đạo có thể tạo ra những vấn đề nghiêm trọng, đòi hỏi doanh nghiệp phải tìm kiếm giải pháp để tăng cường nhận thức và sự cam kết từ phía lãnh đạo.

Nguyên nhân khác là do lãnh đạo không vào cuộc

Thiếu kinh nghiệm và chuyên môn

Quá trình chuyển đổi số đòi hỏi kiến thức sâu rộng về công nghệ, kinh doanh và quản lý. Tuy nhiên, nhiều doanh nghiệp, đặc biệt là các doanh nghiệp vừa và nhỏ, thường gặp khó khăn khi không có đội ngũ nhân viên chuyên gia và có kinh nghiệm về chuyển đổi số, điều này có thể tạo ra nhiều vấn đề bất cập trong quá trình triển khai.

Nhân viên không tham gia

Để đảm bảo sự thành công của quá trình chuyển đổi số, sự tích cực của toàn bộ đội ngũ nhân viên là yếu tố vô cùng quan trọng. Nếu cá nhân trong tổ chức không tham gia hoặc tham gia một cách không hứng thú, việc triển khai và đào tạo có thể gặp phải nhiều khó khăn. 

Ví dụ, thiếu động lực để tham gia vào quá trình triển khai và sự thiếu đóng góp ý kiến có thể làm cho dự án không phản ánh đúng nhu cầu thực tế của doanh nghiệp.

Chọn công nghệ không phù hợp

Lựa chọn công nghệ phù hợp đứng ở vị trí quan trọng nhất để đảm bảo thành công của quá trình chuyển đổi số. Nếu doanh nghiệp chọn lựa công nghệ không thích hợp, có thể đối mặt với nhiều khó khăn trong việc triển khai các dự án chuyển đổi số, như việc không thu được kết quả mong đợi, tốn kém về thời gian, chi phí và nguồn lực.

Không lên kế hoạch triển khai một cách rõ ràng

Chuyển đổi số đặt ra một thách thức phức tạp, đòi hỏi sự đồng bộ giữa các bộ phận trong tổ chức. Việc có một kế hoạch triển khai rõ ràng là yếu tố chủ chốt để đảm bảo sự thành công của quá trình chuyển đổi số.

Không lên kế hoạch triển khai một cách rõ ràng dẫn đến chuyển đổi số thất bại

Không đánh giá hiệu quả mà dự án đạt được

Thiếu khả năng đánh giá hiệu quả là một trong những lý do chuyển đổi số thường thất bại. Nếu doanh nghiệp không thiết lập các chỉ số để đánh giá và đo lường, họ sẽ đối mặt với khó khăn trong việc xác định dự án nào đã đạt được thành công và những dự án nào cần được điều chỉnh, dẫn đến lãng phí nguồn lực và thời gian.

Không quan tâm đến trải nghiệm khách hàng

Trải nghiệm của khách hàng được coi là một yếu tố chủ chốt để định rõ sự thành công của doanh nghiệp. Để đảm bảo lợi ích cho cả khách hàng và doanh nghiệp, quá trình chuyển đổi số yêu cầu doanh nghiệp tập trung mạnh mẽ vào việc cải thiện trải nghiệm của khách hàng. Sự bỏ qua về trải nghiệm của khách hàng thường là một trong những nguyên nhân chung dẫn đến thất bại trong quá trình chuyển đổi số.

Không chuẩn bị cho các thay đổi

Quá trình chuyển đổi số đại diện cho sự thay đổi toàn diện trong cách mà doanh nghiệp hoạt động và quản lý. Sự thay đổi này đồng thời ảnh hưởng đến tất cả các khía cạnh và cá nhân trong tổ chức. Nếu doanh nghiệp không thực hiện sự chuẩn bị đầy đủ cho những thay đổi này, rủi ro trong quá trình triển khai là không tránh khỏi. Cụ thể, những vấn đề có thể xuất hiện như sau:

• Sự không sẵn sàng của nhân viên đối với thay đổi có thể dẫn đến việc thiếu tích cực trong việc tham gia vào quá trình chuyển đổi số.
• Quá trình thay đổi diễn ra chậm rãi và không có sự nỗ lực, làm cho doanh nghiệp không thể bắt kịp với sự biến động của thị trường.
• Thay đổi không hiệu quả và tốn kém về nguồn lực có thể làm cho doanh nghiệp không đạt được mục tiêu chuyển đổi số.

Không thích ứng được với sự thay đổi

Không sẵn sàng thích ứng với sự biến động là một trong những yếu tố chung đóng góp vào sự thất bại của quá trình chuyển đổi số. Vì thị trường và công nghệ liên tục thay đổi, doanh nghiệp cần phải có khả năng thích ứng để duy trì và phát triển.

Những sai lầm phổ biến khi chuyển đổi số và cách tránh chúng

Dục tốc bất đạt

Tức là việc hành động với sự vội vã, làm quá nhiều và quá nhanh, với kỳ vọng cao hơn sự thực tế. Đây là một con đường dễ dàng dẫn đến thất bại. Hãy nhớ rằng những thay đổi lớn thường bắt đầu từ các bước nhỏ, không thể có kết quả ngay lập tức.

Lời khuyên: Hãy bắt đầu quá trình chuyển đổi với phạm vi hợp lý và tích cực chia sẻ những thành tựu nhỏ. Điều này không chỉ tạo niềm tin mà còn tạo đà cho sự hỗ trợ từ cổ đông, ban quản trị, nhân viên và các bên liên quan. Nó cũng giúp duy trì nhịp độ thích hợp để đánh giá và điều chỉnh chiến lược một cách linh hoạt.

Không có chiến lược và kế hoạch bài bản

Nhiều công ty với tham vọng cao cả thường bỏ qua bước chuẩn bị kỹ lưỡng và ngay lập tức bắt tay vào triển khai, mà không thiết lập một ngân sách chi tiết hoặc kiểm tra kỹ năng và kiến thức của đội ngũ. Nhiều doanh nghiệp còn chọn lựa giải pháp chuyển đổi mà không xem xét kỹ về đặc thù hoạt động của họ. Kết quả là chi phí tăng lên vì những khó khăn bất ngờ, việc đào tạo hoặc thuê nhân sự mới.

Lời khuyên: Dành thời gian cho kế hoạch chuẩn bị chi tiết, xác định dự trữ cho từng phần của dự án và triển khai theo từng bước một. Đồng thời, đảm bảo rằng đội ngũ nhân viên đã có đủ kiến thức và kỹ năng để thực hiện nhiệm vụ.

Chuyển đổi số thất bại do không có chiến lược và kế hoạch bài bản

Không vạch rõ hướng đi và vai trò của từng cá nhân

Một doanh nghiệp dù sao cũng là một tập thể – mỗi người có một quan điểm riêng, kể cả với chủ đề như chuyển đổi số. Đôi khi, trong quá trình triển khai, doanh nghiệp không rõ ràng về vai trò của từng cá nhân trong dự án. Kết quả là, cuộc chuyển đổi trở thành một hành trình mơ hồ, không có hướng đi rõ ràng: mỗi người đều điều hướng theo ý kiến của mình, tạo ra sự mất mát và lạc lõng.

Lời khuyên: Đặt ra rõ ràng lý do, kỳ vọng và mục tiêu của quá trình chuyển đổi, xây dựng KPI cụ thể. Hơn nữa, phân định rõ vai trò của từng nhân viên để họ có cái nhìn chi tiết về công việc của mình và ý thức trách nhiệm của mình trong quá trình chuyển đổi.

Nhân viên và lãnh đạo không có sự thống nhất

Thông thường, CEO thường là nhân vật tích cực và hào hứng nhất trong quá trình chuyển đổi. Tuy nhiên, nhiều CEO lại chọn con đường độc lập, không thảo luận, chia sẻ ý kiến hay tổ chức các phiên thảo luận với đội ngũ quản lý. Kết quả là nhân viên thiếu động lực và ban quản lý thiếu cam kết, trong khi quá trình chuyển đổi số đòi hỏi sự hợp tác và liên tục.

Lời khuyên: Chia sẻ thông tin và ý kiến với đồng nghiệp, từ các cấp quản lý cao nhất đến nhân viên thực tập; lắng nghe và thấu hiểu những quan điểm khác nhau và linh hoạt điều chỉnh khi cần thiết. Đặc biệt, giải thích thường xuyên về lý do của quá trình chuyển đổi, giúp mọi người hiểu rõ tại sao cần bỏ phương thức cũ và làm thế nào sử dụng hiệu quả hệ thống mới.

Thiếu cơ sở dữ liệu

Mọi dự án đều có thể đối mặt với thất bại nếu quyết định được đưa ra mà không dựa trên cơ sở dữ liệu và thiếu giai đoạn chuẩn bị thì nó cũng giống như việc vận động nặng mà không có quá trình khởi động, dễ khiến cơ thể gặp chấn thương.

Lời khuyên: Tận dụng khảo sát, quản lý và phân tích dữ liệu để đưa ra quyết định một cách mạnh mẽ. Đừng hoàn toàn phụ thuộc vào trực giác cá nhân, hãy đảm bảo rằng mọi quyết định được hỗ trợ bằng cơ sở dữ liệu vững chắc.

Quên đi nhu cầu khách hàng

Có một điều hiển nhiên là nhu cầu của khách hàng luôn biến đổi. Nếu bỏ qua việc hiểu rõ những thay đổi này, sẽ dễ tạo ra sản phẩm/dịch vụ không có giá trị hoặc không đáp ứng đúng nhu cầu của khách hàng. Chuyển đổi số không chỉ là sự thay đổi để tối ưu hóa cho chính doanh nghiệp, mà còn là cơ hội để cải thiện sự phục vụ khách hàng. Luôn hãy nhớ đặt khách hàng vào trung tâm khi đề xuất các kế hoạch chuyển đổi.

Lời khuyên: Hãy tìm kiếm cơ hội lớn! Sử dụng dữ liệu để đàm phán thông tin về khách hàng, hiểu rõ nhu cầu và dự đoán xu hướng sắp tới, đồng thời đáp ứng những kỳ vọng mà họ đặt ra.

Nghĩ rằng chuyển đổi số chỉ 1 lần là xong

Nhiều công ty có xu hướng nghĩ rằng chuyển đổi chỉ cần thực hiện một lần và xong, không cần quan tâm nữa. Tuy nhiên, thực tế không đơn giản như vậy, vì công nghệ liên tục phát triển và nhu cầu của người dùng luôn thay đổi. Có thể phân chia hành trình chuyển đổi thành nhiều giai đoạn, dự án và thực hiện theo từng bước; nhưng giống như mọi khía cạnh trong kinh doanh, sự cải tiến liên tục là chìa khóa, không thì có thể bị thách thức và loại bỏ!

Lời khuyên: Hãy nhìn nhận chuyển đổi số như một hành trình kéo dài suốt cả vòng đời kinh doanh của doanh nghiệp. Đặt mục tiêu đổi mới để phản ánh cả nhu cầu của khách hàng và nội bộ tổ chức.

Tư duy rập khuôn

Nhiều người vẫn giữ quan điểm ‘”nếu cái gì đó hoạt động tốt, hãy để nó yên”. Mặc dù có lẽ không sai, nhưng điều quan trọng là tất cả đối thủ cũng phải giữ nguyên như bạn để quyết định này có hiệu quả. Đối mặt với sự cạnh tranh, người ta buộc phải táy máy để trở nên nổi bật, độc đáo hơn hoặc hiệu quả hơn.

Lời khuyên: Hãy giữ một tinh thần linh hoạt đối với công nghệ và hệ thống. Mọi thứ đều thay đổi và bạn cũng cần thay đổi cùng chúng. Đương nhiên, hãy làm điều này có trình tự và xem xét lựa chọn của bạn: áp dụng một hệ thống/công nghệ mới hoặc nâng cấp, cải tiến hệ thống/công nghệ hiện tại. Điều quan trọng là không nên giữ nguyên cái cũ chỉ vì lý do cảm xúc.

Không xem trọng văn hóa công ty

Một trong những lý do chuyển đổi số thường thất bại là coi chuyển đổi số là quyết định chỉ đơn thuần từ ban quản trị. Điều này không chính xác! Tất cả đội ngũ nhân viên cần phải được thông báo, chuẩn bị, đào tạo đầy đủ và phải có sự hứng thú với cả quá trình chuyển đổi lẫn công nghệ. Không thể áp đặt chuyển đổi số chỉ bằng một mệnh lệnh hành chính.

Lời khuyên: Bắt đầu thay đổi từ văn hóa tổ chức: chia sẻ và giải thích với nhân viên, tương tác với họ và chuyển đổi cùng họ để họ có thể dần thay đổi suy nghĩ và chấp nhận những thay đổi mới. Công nghệ và văn hóa cần phải hòa hợp với nhau.

Dùng nhiều công nghệ cùng lúc

Nếu công ty của bạn không chuyên sâu về công nghệ, chắc chắn bạn sẽ cần hợp tác với một đối tác để hỗ trợ quá trình chuyển đổi. Tuy nhiên, hợp tác với nhiều đối tác cùng một lúc có thể đưa đến gánh nặng quản lý và khó khăn trong việc phối hợp các mảng công việc.

Lời khuyên: Hãy thiết lập hợp tác chiến lược với một đối tác uy tín, có đủ kinh nghiệm và tài năng để hỗ trợ bạn từ đầu đến cuối: từ lên kế hoạch cho đến triển khai. Nhiệm vụ của bạn là giám sát và làm chất xúc tác cho toàn bộ đội ngũ chuyển đổi.

Thách thức lớn nhất đối với việc chuyển đổi số

Thách thức lớn nhất của chuyển đổi số là thay đổi thói quen và điều quan trọng nhất là có nhận thức đúng về quá trình này.

Loài người đã quen với môi trường thực tế suốt nhiều thế kỷ. Việc chuyển đổi sang môi trường số đồng nghĩa với việc thay đổi thói quen, một thách thức lớn và kéo dài. Điều này đặt ra một thách thức đối với tổ chức và sự thành công của việc chuyển đổi thói quen phụ thuộc chủ yếu vào quyết tâm của người đứng đầu.

Chuyển đổi số không có tiền lệ, do đó, việc nhận thức đúng về quá trình này càng trở nên khó khăn. Nhận thức đúng về chuyển đổi số không chỉ liên quan đến công nghệ mà còn phải được đặt trong bối cảnh cụ thể của từng tổ chức. Đó là vấn đề nhận thức, không chỉ là vấn đề về công nghệ và đòi hỏi sự quyết đoán từ phía người lãnh đạo.

>>> Tham khảo: Xu hướng chuyển đổi số tại Việt Nam

Lời kết

Nhìn chung, lý do chuyển đổi số thường thất bại không chỉ là vấn đề của một hay hai yếu tố cụ thể, mà là sự kết hợp của nhiều yếu tố khác nhau. Điều này đặt ra một thách thức lớn cho các tổ chức và doanh nghiệp, đòi hỏi sự chuẩn bị kỹ lưỡng, quản lý hiệu quả và sự linh hoạt trong quá trình thí nghiệm và điều chỉnh. 

Dù có những rủi ro và thách thức, việc hiểu rõ các lý do chuyển đổi số thường thất bại sẽ giúp các tổ chức xây dựng chiến lược chuyển đổi số mạnh mẽ hơn, tối ưu hóa cơ hội và giảm thiểu rủi ro, đồng thời giúp họ bước vào thế giới kỹ thuật số với tinh thần mạnh mẽ và sẵn sàng đối mặt với những thách thức đang chờ đón.

Ngoài ra, nếu quý vị đang loay hoay chưa biết tìm ra phương án nào phù hợp cho quá trình chuyển đổi số của doanh nghiệp, quý vị cũng có thể tham khảo các dịch vụ liên quan đến chuyển đổi số của MPBPO chúng tôi. Để được tư vấn miễn phí và chi tiết, quý vị vui lòng liên hệ: